Archieven: 2022-03-24

Zoekplaatje…

Weet u misschien (nog) wie dit zijn? Deze foto werd gevonden bij het ‘opruimen’ in Radewijk. Het zou een echtpaar Broekroelofs kunnen zijn, maar zeker is dat allerminst.

Het betreft een van de vele kabinet-portretten die de reizende joodse fotograaf en cineast Joël de Lange uit Groningen heeft gemaakt. Hij was daar in 1871 geboren en zou in 1942 sterven in Auschwitz…


Toen, op 23 maart…

In het archief van de Gramsberger notaris Willem Swam wordt een onderhandse machtiging bewaard, gedateerd 23 maart 1854. De machtiging is ondertekend door Grietjen Broekhuis en haar echtgenoot de rijksambtenaar Gerrit Jan Lammertink te Steenwijk. Zij machtigden hun zwager Hendrik Jan Welleweerd in Gramsbergen tot het verkopen van een perceeltje grond aan de Overijsselsche Kanaalmaatschappij te Zwolle. Het ging om hun aandeel in een stuk zaailand bij het Boschje te Gramsbergen, sectie D-699. Genoemd stuk grond was de maatschappij nodig voor de aanleg van het kanaal Almelo-De Haandrik, als zijtak van het Overijssels Kanaal. Het graafwerk was in 1856 gereed…


Toen, op 22 maart …

Op 22 maart 1907 overleed Jan Berend Bolks. Het Salland’s Volksblad schreef nog diezelfde dag:

Hedenmorgen (vrijdag) verspreidde zich de droeve tijding dat de heer J.B. Bolks was overleden. Na reeds eenigen tijd ongesteld te zijn geweest, namen de krachten zoo zeer af dat het ergste werd gevreesd. Ook hijzelf voelde zijn einde nabij. De gemeente Ambt Hardenberg verliest in hem zijn oudste wethouder en tevens ambtenaar van den burgerlijken stand, welke functiën hij gedurende ruim 43 jaren mocht vervullen. In de hervormde kerk van Heemse was de heer Bolks president-kerkvoogd. Voor menigeen was de overledene in moeilijke gevallen een kundig raadsman. Thans wordt hij zelf ook in de overlijdensregisters ingeschreven, waarin hij zoo menig ander moest boeken, in de langdurige waarneeming der ambtenaarsfunctie.

Jan Berend Bolks was geboren op 13 juni 1828 te Brucht. Hij trouwde in 1861 met Johanna Maria Warnderink.


Het is bijzonder dat we u bij dit bericht drie oude foto’s, zogenaamde ‘cartes-de-visite’, kunnen tonen waarop Jan Berend Bolks is afgebeeld. Twee van de drie zijn gemaakt in de vermaarde studio van Albert Greiner in Amsterdam. Op de laatste foto zien we de jonge Jan Berend in gezelschap van zijn kameraad Herm Jan Vinke (geb. 04-11-1847 te Heemse).


De exacte locatie van Havezate Gramsbergen

De voormalige havezate, Huis Gramsbergen, werd op het allereerste kadastrale minuutplan (1824-1830) ingetekend door landmeter eerste klasse J.B. van Lith. De kleuren op de plans hebben vaak een betekenis. Gewone gebouwen zijn lichtrood (karmijn), wegen bruin (gebrande sienna), wateren blauw (ultramarijn) en gebouwen die vrijgesteld waren van grondbelasting, zoals kerken, kobaltblauw.

Klik op de kaart voor een vergrote weergave.

Duidelijk is te zien dat er nog slechts één langgerekt bouwdeel van het Huis Gramsbergen resteert, namelijk een van de vroegere bouwhuizen. Het complex werd omgeven door een landschapstuin met twee vijverpartijen en een bijzonder vormgegeven gracht. De oprijlaan vanaf de nog altijd bewaard gebleven toegangspoort leidde vóór 1821 nog naar het hecht en sterk herenhuis, maar in genoemd jaar was dat bij opbod voor afbraak verkocht…

Een van onze volgers, dhr. Nabers uit Hengelo, heeft ons geholpen bij het bepalen van de exacte locatie van het in 1869 afgebroken herenhuis. Daarmee is de havezate weer ‘op de kaart gezet’.

Klik op de kaart voor een vergrote weergave.

Veel meer over de geschiedenis van de vroegere havezate, met kaartmateriaal en overige illustraties, leest u op onze website.


Toen, op 19 maart..

Deze foto werd gemaakt op 19 maart 1960. Dat weten we, doordat de foto is afgedrukt in de krant “De Vechtstreek” van 25 maart 1960, voorzien van een toelichting. We zien hoe de aanvoerder van het elftal van het 42e bataljon, korporaal v.d. Neut van de C-compagnie, zijn spelers voorstelt aan burgemeester J.H. de Goede. De militairen waren voor training gelegerd in de omgeving van Hardenberg. Ze speelden een wedstrijd tegen de gecombineerde Hardenberger personeelsvereniging. De militairen wonnen met maar liefst 12-0 !