Gehouden door Jacobus (Jaap) van Riemsdijk (geb. 1949 Nijkerk)
Vijf jaar geleden hebben de meeste aanwezigen elkaar leren kennen bij de opening van de tentoonstelling over onze voorfamilie in de Oudheidkamer van Hardenberg.
Deze tentoonstelling droeg de indrukwekkende naam: Van Riemsdijk, een notabel geslacht in Hardenberg” met de zo mogelijk nog indrukwekkender ondertitel De rijke geschiedenis van 300 jaar regentschap!
Gedurende zo’n 300 jaar hebben onze voorvaderen hooggeplaatste bestuurlijke en belangrijke andere functies in Hardenberg en omgeving uitgeoefend. Want werken moesten ze … De Van Riemsdijken hadden geen kasteel met landerijen en konden dus niet “stil” leven van de opbrengst daarvan.
De naam Van Riemsdijk staat voor: ronde dijk om ingepolderd land. Het begon in deze omgeving met het rentmeesterschap over het land van het kasteel van Gramsbergen. We kennen allemaal het verhaal van Gerrit van Riemsdijk die in 1673 als jonge vaandrig met slechts enkele tientallen manschappen dat kasteel probeerde te verdedigen tegen de Bisschop van Munster, bijgenaamd Bommen Beernd. Gerrit was, net als zijn zoon Jacobus, rentmeester van kasteel Gramsbergen en tevens “ontvanger van het gericht Hardenberg” (belastingontvanger).
Sinds die tijd heeft onze familie een vooraanstaande plaats ingenomen in het openbare leven van Hardenberg en omstreken door het vervullen van functies als schout, secretaris van het stadsbestuur, burgemeester, (belasting)ontvanger, notaris, procureur, predikant en “heel-, genees- en vroedmeester”. Jacobus, de zoon van Gerrit, had een zoon die eveneens Jacobus heette. Deze trouwde met Clara Stolte en 5 jaar geleden stamden alle bij de opening van de tentoonstelling aanwezige familieleden van Jacobus en Clara af. En die aanwezigen zijn er vandaag ook weer allemaal.
Inmiddels kennen we ook mensen die van de broer van Jacobus, Arnoldus, afstammen: Lenie en Ans van Riemsdijk. Onlangs heeft zich nog een nazaat van Arnoldus gemeld: Ruud Visser, die vandaag helaas niet aanwezig kan zijn.
Jacobus en Clara hadden een dochter, Johanna Elisabeth, en deze trouwde met een zoon van Arnoldus, Johannes Wilhelmus, een huwelijk tussen neef en nicht. Zo stammen Lenie en Ans via de vrouwelijke lijn dus ook van Jacobus en Clara af en daardoor zijn zij in feite langs twee wegen familie.
Ter introductie van de andere aanwezige familieleden het volgende. Antoni van Riemsdijk, zoon van Jacobus en Clara, is de volgende stamvader voor de meeste van ons. Hij is voor Hardenberg zeer prominent geweest als arts, stadssecretaris, burgemeester en notaris. Antoni had drie zoons:
- Frans Willem, geneeskundige in Hardenberg.
Van hem stammen af Joris van Riemsdijk Kreenen en Frits Moquette. - Cornelis Johannes, burgemeester van Hardenberg en Avereest. Van hem stammen af Anton de Muinck Keizer, Carien de Muinck Keizer, Maartje Luccioni en Lotje van der Made. Anna Charlotte van Riemsdijk naar wie de vandaag te openen Anna Charlottehof is genoemd, was de overgrootmoeder van Maartje en de betovergrootmoeder van Lotje.
- Gerrit Willem, net als broer Frans Willem geneeskundige in Hardenberg (zij hadden het werkgebied verdeeld). Met eventuele nakomelingen van hem hebben we (nog) geen contact.
Voor mij, mijn zus Annelies, mijn broers Wilbert en Lex en voor mijn nichtje Polly en neef Tom van Riemsdijk geldt dat wij afstammen van de andere zoon van Jacobus en Clara (een broer dus van Antoni), die ook Jacobus heette. Deze Jacobus werd burgemeester van Almelo en heeft, net als zijn nakomelingen, voor Hardenberg geen directe betekenis gehad. Toch heeft mijn tak van de familie veel documenten over Hardenberg in bezit. Dat komt door vererving, vaak via een omweg.
De leden van de invloedrijke families trouwden in die dagen vrijwel uitsluitend met elkaar. Zij waren dan ook bijna allemaal familie van elkaar. De dames en heren Van Riemsdijk huwden óf met eigen (achter)neven en (achter)nichten óf met leden van geslachten als Stolte, Soeters, Hoenderken, Crull en Hesselink. Door vererving via omwegen duiken daarom op onverwachte plaatsen familiepapieren op. Zo bleek Frits Moquette in het bezit te zijn van een originele notariële akte die betrekking heeft op mijn directe voorvaderen, door vererving via zo’n omweg in zijn tak van de familie terecht gekomen. Frits was zo attent die akte aan mij te geven! We moeten allemaal onze kasten maar eens opruimen en in voorkomende gevallen iets met elkaar ruilen… Dat opruimen is voor de nabije toekomst toch een goed idee.
Sommigen van ons beschikken – soms zonder zich daarvan bewust te zijn – over interessante familiepapieren die voor de geschiedenis van onze hele familie en ook voor de geschiedenis van Hardenberg van groot belang zijn. Het zou zinvol zijn om alles wat er is te inventariseren, eventueel te kopiëren en vervolgens te bundelen in het nieuwe stadsarchief van Hardenberg, dat als onderdeel van het nieuwe stadhuis van Hardenberg over enkele jaren in gebruik genomen zal worden.
Omdat het nieuwe archief aan de meest recente (bijv. klimatologische) eisen zal voldoen, wordt geprobeerd het omvangrijke en zeer waardevolle archief van Riemsdijk / Soeters naar Hardenberg over te brengen. Een volgende stap naar het bijeenbrengen van alle gegevens over onze familie op één centraal punt.
De Stichting Historische Projecten (SHP), hier vertegenwoordigd door voorzitter Rieks Bulthuis, Erwin Wolbink, Arnoud Pullen en Dinah Hesselink, speelt bij dit alles een grote rol. Zij zijn dé deskundigen op het gebied van onze familie en zij weten er meer over dan alle hier aanwezige familieleden bij elkaar…
Er is een plan om, zoals in een aantal andere families ook gebeurt, een stichting op te richten die ervoor gaat zorgen dat alle belangrijke Van Riemsdijk “archivalia” op een verantwoorde wijze bewaard blijven. Van het bestuur van zo’n familiestichting maken familieleden deel uit.
We gaan vandaag een mooie en speciale dag tegemoet met onder leiding van de mensen van de SHP een tocht langs plekken met herinneringen aan onze familie, een door de Dijkhuisgroep aangeboden lunch en daarna de opening van de Anna Charlottehof.
Ik wens ons allen een fijne dag toe.
Geef een reactie